Susza wysusza rzeki i grozi blackoutem — Polska uruchamia wyjątkową procedurę energetyczną

Pełny tekst

Wysychające koryta wielkich rzek ograniczają pracę wielu elektrowni, także w Polsce . Rośnie ryzyko wystąpienia niedoborów prądu i konieczności wprowadzenia przerw w jego dostawach – choć nie rozkłada się ono w Europie równo. Różne kraje radzą sobie w różny sposób , m.in. kupując energię za granicą, zmieniając zarządzanie siecią energetyczną oraz stopniowo przebudowując swój miks energetyczny.

Wysychające rzeki i rekordowe zapotrzebowanie na prąd

Tegoroczne lato przynosi Europie falę bezprecedensowych temperatur. Upalne dni i tropikalne noce zmuszają miliony gospodarstw domowych i firm do intensywnego korzystania z klimatyzacji , co generuje gwałtowny wzrost zużycia energii elektrycznej .

Z drugiej strony postępująca susza hydrologiczna, której nie były już w stanie zatrzymać opady deszczu np. w Polsce, doprowadziła do spadku poziomu wód w kluczowych wielkich rzekach Europy . Niezbędnej do chłodzenia elektrowni wody zaczyna brakować, co w ostatnich dniach odczuły szczególnie Węgry i Rumunia .

Elektrownia jądrowa Paks na Węgrzech , odpowiadająca za niemal połowę krajowej produkcji prądu , znalazła się o krok od całkowitego wyłączenia z powodu rekordowo niskiego poziomu wód Dunaju. W Rumunii, także na Dunaju, przeprowadzono kontrolowane detonacje , aby zwiększyć dopływ wody do elektrowni Cernavodă .

Sytuację odczuła również Mołdawia , w której spadek produkcji prądu, wysokie temperatury i ograniczone możliwości importu z sąsiednich krajów, zmusiły władze do zapowiedzi czasowych przerw w dostawach prądu . Wydarzenia te pokazują, jak splot pogodowych ekstremów w krótkim czasie może zagrozić stabilności energetycznej całych państw.

Polska ogranicza moc elektrowni i wprowadza okres przywołania

Na tle tej trudnej sytuacji polski system elektroenergetyczny wykazał się wysokim poziomem odporności, choć nie obyło się bez wprowadzenia wyjątkowych procedur . Niski stan wody w Wiśle wymusił ograniczenie mocy w bloku elektrowni Kozienice i Połaniec, chłodzonych wodą z rzeki. Wisła bije rekordy stanu wody już niemal co roku.

Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE) uruchomiły procedurę tzw. okresów przywołania , obowiązującą we wtorek 4 sierpnia 2026, wieczorem. Polega ona na tym, że wszystkie podmioty, które są objęte obowiązkami mocowymi wynikającymi z umów zawartych na rynku mocy muszą je zrealizować, czyli we wskazanym okresie dostarczyć odpowiednią moc do systemu . Z kolei odbiorcy objęci umowami mocowymi muszą zredukować swoje zapotrzebowanie . Taka procedura to środek zaradczy wykorzystywany, gdy dostępna dla operatora nadwyżka mocy wytwórczych ponad zapotrzebowanie odbiorców jest istotnie niższa niż wymagany, bezpieczny poziom .

Okres przywołania obowiązywał między godziną 17 a 19. Jak podkreśla PSE, procedura ta nie ma wpływu na odbiorców indywidualnych i nie pociąga za sobą żadnych utrudnień dla odbiorców energii elektrycznej.

Póki co Polska uniknęła wprowadzenia tzw. stopni zasilania i przerw w dostawie prądu. Aktualne informacje o pracy krajowego systemu elektroenergetycznego można śledzić w bezpłatnej aplikacji Energetyczny Kompas .

Źródła: PSE , CNN , RMF24

Nasza autorka

Magdalena Rudzka

Redaktorka i wydawczyni National-Geographic.pl. Wcześniej związana m.in. z National Geographic Traveler i magazynem pokładowym PLL LOT Kaleidoscope. Z wykształcenia humanistka (MISH i SNS PAN), ale to przyroda stanowi jej największą pasję. Szczególnie bliskie są jej ekosystemy słodkowodne, a prawdziwym „konikiem” są ryby. W National-Geographic.pl pisze o swoich przyrodniczych pasjach, nauce i medycynie. Prywatnie ceni sobie podróże po nieoczywistych kierunkach, ze szczególnym sentymentem do Europy Środkowej i Wschodniej.